Burcht van alle tijden: duizend jaar geschiedenis

• Auteur: Wim De Bock
• Uitgeverij: Borgerhoff & Lamberigts
• Jaar uitgave: 2026
• Pagina’s: 144
• Coverontwerp: Jeroen Wille
• ISBN: 978-9493491342

https://www.borgerhoff-lamberigts.be/shop/boeken/het-gravensteen

Review:

Duizend jaar Gentse geschiedenis

Wim De Bock is uitgever bij uitgeverij Borgerhoff & Lamberigts en is gids in Gent waar hij de geschiedenis met veel passie tot leven weet te brengen. Zijn passie voor zijn stad en voor de geschiedenis heeft hij dan ook verwerkt in een boek, over het Gravensteen. Deze burcht, dit kasteel, staat reeds duizend jaar te pronken in het centrum van de Arteveldestad, op een boogscheut van de uitgeverij zelf. Dus ik kan me heel goed inbeelden dat Wim op weg naar zijn werk het kasteel telkens opnieuw ziet opdoemen en wegdroomt naar de tijd waarin de Graven van Vlaanderen heersten over deze streek of de Bourgondiërs, zoals Filips de Goede die door de stad flaneert om te trouwen met zijn Isabella van Portugal en om er de onthulling van ‘De aanbidding van het Lam Gods’ van Van Eyck in de Vijdkapel bij te wonen, die het kasteel ook al mochten aanschouwen. Maar het Gravensteen heeft een heel bewogen en vooral woelige geschiedenis achter de rug al. Wim beschrijft in dit boek dan ook duizend jaar Gentse geschiedenis.

Wim deelt zijn boek op in drie delen. Het eerste deel vertelt de geschiedenis van het kasteel. Te beginnen bij de voorlopers van de burcht en de uiteindelijke grafelijke burcht zoals we ze nu (deels nog) zien staan. Ook de inspiratie van de vormgeving (vooral het donjon dan) wordt uit de doeken gedaan. En dan volgt stap voor stap wat de burcht allemaal heeft moeten ondergaan, van woonst tot gevangenis en martelplek en van fabriek (ongelofelijk eigenlijk) tot ruïne om dan uiteindelijk toch gerenoveerd te worden tot de toeristische trekpleister die het nu is. Zelfs een studentenprotest wegens te dure pintjes heeft het kasteel moeten ondergaan. (Je leest het allemaal in dit boek!)

De twee laatste delen in het boek zijn weliswaar nog interessanter, zeker voor de toeristen (in eigen stad en land) want daarin worden twee wandelingen voorgesteld. De eerste wandeling beslaat het Veerlepleintje en het gebied rondom de burcht, met restanten van oude gebouwen die de tand des tijds al dan niet (volledig) hebben overleefd. Er staat ook een klein kaartje met een legende bij vermeld dus dat maakt het makkelijk. (En voor wie graag ribbetjes lust raad ik het restaurant ‘De Gekroonde Hoofden’ aan in de Burgstraat. Kijk zeker ook eens naar de facade van dit gebouw waar je de herkomst van de naam het restaurant kan ontdekken).

De tweede wandeling is in het kasteel zelf. Daar gaat Wim tot in detail in op de delen van het kasteel die te bezoeken zijn en welke functie ze hadden (of waarvan vermoed werd dat ze hadden want sommige ruimtes zijn na renovatie grondig veranderd en niet alles is gebleven zoals het oorspronkelijk werd gebouwd). Het is vijfentwintig jaar of zo geleden dat ik het kasteel zelf nog eens heb bezocht, ik woonde toen nog in Gent – het is voor inwoners van de stad trouwens gratis, als ik me niet vergis, om het Gravensteen te bezoeken – dus een nieuw bezoekje dringt zich eigenlijk wel nog eens op. En nu heb ik deze gids die me extra kan begeleiden.

Ik zou zeggen aan Wim, laat die gids van je nog wat meer naar boven komen en toon ons nog meer van Gent. Er zijn nog genoeg plekjes in de stad van de ‘Stroppendragers’ die de moeite waard zijn om een boek over te schrijven (ook al zijn sommige, ik denk bijvoorbeeld aan het Prinsenhof waar Karel V geboren is, er niet meer op een poort of een muur na). Dus laat je vooral gaan en gids ons door dé mooiste stad van Vlaanderen! (sorry Brugge!)

Via TikTok vond ik dit filmpje over het Gravensteen.